Thông tuyến khám, chữa bệnh: Góp phần bảo đảm quyền lợi về y tế cho nhân dân

Người dân đăng ký khám bệnh bảo hiểm y tế tại Bệnh viện Đa khoa khu vực Long Khánh (tỉnh Đồng Nai).

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế (BHYT) vừa được Quốc hội thông qua có 8 điểm mới, trong đó quy định mức BHYT khi thực hiện thông cấp khám bệnh, chữa bệnh BHYT theo hướng không phân biệt địa giới hành chính, giữ ổn định tỷ lệ mức hưởng BHYT theo quy định của Luật hiện hành và mở rộng với một số trường hợp.

Bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo được lên thẳng cấp chuyên sâu, BHYT thanh toán 100%

Từ ngày 1-1-2025, một số trường hợp bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo… được lên thẳng cơ sở khám bệnh, chữa bệnh cấp chuyên sâu và được BHYT thanh toán 100%. Theo đại diện Bộ Y tế, danh mục bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo của Bộ Y tế bao gồm 42 bệnh, nhóm bệnh, trong đó có những bệnh lý nghiêm trọng như ung thư, lupus ban đỏ, ghép tạng, bỏng nặng, bệnh xơ cứng rải rác, phẫu thuật thay van tim, đột quỵ, bệnh Alzheimer, sa sút trí tuệ, suy thận, thương tật vĩnh viễn…

Người bệnh đã được chẩn đoán xác định mắc bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo, bệnh cần sử dụng kỹ thuật cao nằm trong danh mục của Bộ Y tế ban hành có thể đến thẳng trực tiếp cấp chuyên sâu, không cần xin giấy chuyển viện như hiện nay. Tuy nhiên, hiện nay danh mục cụ thể các bệnh hiếm, bệnh hiểm nghèo không cần giấy chuyển viện Bộ Y tế đang xây dựng. Bên cạnh đó, Bộ Y tế đang thực hiện tích hợp giấy chuyển tuyến trên điện tử để giảm thủ tục hành chính cho người bệnh.

Chuyển tuyến linh hoạt

Luật này cũng đổi tên Điều 27 Luật BHYT 2008 từ “Chuyển tuyến điều trị” sang “Chuyển người bệnh giữa cơ sở khám bệnh, chữa bệnh BHYT". Cụ thể, tại Luật sửa đổi quy định việc chuyển người bệnh giữa các cơ sở khám bệnh, chữa bệnh được thực hiện theo yêu cầu chuyên môn và khả năng đáp ứng của cơ sở khám bệnh, chữa bệnh.

Việc chuyển người bệnh về cơ sở khám bệnh, chữa bệnh BHYT ban đầu để điều trị, quản lý, theo dõi đối với các bệnh mạn tính, bao gồm cả việc sử dụng thuốc, thiết bị y tế và dịch vụ kỹ thuật y tế đã được kê đơn, chỉ định theo năng lực chuyên môn của cơ sở nơi điều trị, quản lý, theo dõi bệnh mạn tính;

Như vậy, Luật sửa đổi BHYT còn bổ sung quy định về chuyển người bệnh về cơ sở khám bệnh, chữa bệnh BHYT ban đầu để điều trị, quản lý, theo dõi đối với các bệnh mạn tính.

Thông tuyến “thuốc bệnh viện”

Hiện nay, danh mục thuốc BHYT đang được phân cấp theo hạng bệnh viện, trong đó danh mục thuốc của trạm y tế chỉ khoảng 25%. Điều này khiến nhiều người bệnh mạn tính phải lên tuyến trên để lĩnh thuốc thay vì đến trạm y tế gần nhà.

Thuốc đang được sử dụng và thanh toán BHYT tại cơ sở khám chữa bệnh theo hạng bệnh viện gồm hạng đặc biệt, hạng I, hạng II, hạng III và hạng IV; tuyến chuyên môn kỹ thuật gồm tuyến T.Ư, tỉnh, huyện, xã. Điều này khiến người bệnh điều trị ở tuyến dưới chịu thiệt thòi.

Với Thông tư 37/2024/TT-BYT vừa được Bộ Y tế ban hành có hiệu lực từ 1-1-2025 quy định các cơ sở y tế được sử dụng toàn bộ các thuốc trong danh mục BHYT phù hợp với phạm vi hoạt động chuyên môn, điều trị mà không phân biệt hạng bệnh viện hay cấp chuyên môn kỹ thuật. Bộ Y tế sửa đổi cấu trúc danh mục áp dụng đối với thuốc hóa dược và sinh phẩm bằng cách bỏ cột phân hạng bệnh viện sử dụng thuốc. Điều này có nghĩa tất cả cơ sở y tế đều được sử dụng thuốc BHYT như nhau cho bệnh nhân mà không phải căn cứ hạng hay tuyến nữa.

Ngoài ra, trường hợp bác sĩ kê đơn thuốc nằm trong danh mục bảo hiểm nhưng thời điểm đó bệnh viện không có thuốc, bệnh nhân phải mua thuốc ngoài thì BHXH sẽ hoàn trả tiền lại cho bệnh nhân nếu đáp ứng điều kiện: Tại thời điểm kê thuốc, chỉ định sử dụng thiết bị y tế mà không có thuốc, thiết bị y tế do đang trong quá trình lựa chọn nhà thầu theo kế hoạch đã được duyệt; cơ sở y tế không có thuốc ngoài danh mục bảo hiểm y tế và không thể thay thế để kê đơn cho người bệnh; không chuyển người bệnh đến cơ sở khám chữa bệnh khác khi tình trạng sức khỏe của người bệnh không đủ điều kiện để chuyển tuyến…

Mở rộng đối tượng ảnh hưởng của BHYT

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật BHYT là bổ sung một số đối tượng khi khám bệnh, chữa bệnh được quỹ BHYT thanh toán 100% chi phí, như: Học viên đào tạo sĩ quan dự bị từ 3 tháng trở lên chưa tham gia BHXH, BHYT; Dân quân thường trực (bổ sung mới),... Luật cũng bổ sung thêm đối tượng tham gia BHYT bắt buộc như: Nhân viên y tế thôn bản, Cô đỡ thôn bản; người tham gia lực lượng tham gia bảo vệ an ninh, trật tự ở cơ sở; người từ 75 tuổi đang hưởng tuất hằng tháng,...

Luật cũng tăng mức mức hỗ trợ chi phí BHYT. Ở tuyến huyện và tuyến tỉnh, người tham gia BHYT được chi trả 100% chi phí khám chữa bệnh nội trú, ngay cả khi điều trị trái tuyến. Trong điều trị bệnh hiếm gặp và kỹ thuật cao sẽ được BHYT hỗ trợ với tỉ lệ cao hơn, tuỳ theo loại hình dịch vụ và mức độ nghiêm trọng của bệnh.

Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm y tế thể hiện rõ tinh thần bảo đảm quyền lợi cao nhất cho người tham gia BHYT, trên cơ sở hài hòa lợi ích giữa người tham gia BHYT với cơ sở khám chữa bệnh.

Mai Phương